آموزش کامل استاندارد نصب دکل مهاری طبق اصول فنی و ایمنی
استاندارد نصب دکل مهاری نهتنها حد فاصل سازه دکلی از ساختمانهای اطراف را مشخص سازد، بلکه نسبت ارتفاع دکل به صفحه ستون را هم آشکار میکند. در این استاندارد، به فضایی به اندازه یکسوم ارتفاع کل دکل نیاز داریم. سیستم ارت مثل یک چتر محافظ، تجهیزات الکتریکی دکل را تحت پوشش ایمنی خود قرار میدهد. بار الکتریکی صاعقه از قبل، با استاندارد مشخصی پیشبینی میشود. سرانجام دکل مهاری مطابق با شرایط جوّی حاکم بر منطقه، بر فراز زمین میایستد. در نصب دکلهای مهاری، نوع کاربری سازه از اهمیت شایانی برخوردار است. برای مثال، دکل هواشناسی در مقایسه با دکل رادیویی، معیارهای مجزایی برای نصب دارد. در نصب دکل همواره تخصص نصاب، حرف اول را میزند و حتی برج موقت هم نباید بهصورت تلکهبندی نصب شود. در ادامه به اهمیت نصب استاندارد دکل مهاری پی میبرید.
چرا نصب استاندارد دکل مهاری آن مهم است؟
در استاندارد نصب دکل مهاری به توسعه ارتباطات اهمیت زیادی داده شده است. با وجود این، نصب دکل مهاری صرفا در اختیار مخابرات قرار ندارد؛ بهطوری که حتی در گوشه و کنار کشور، تعدادی دکل هواشناسی هم به چشم میخورد. اخترشناسان نیز در اطراف رصدخانههای خود به نصب دکلهای مهاری میپردازند؛ تا اطلاعات نجومی خود را به واحد برج کنترل، مخابره کنند. نصب این طیف از دکلها در سازمانهایی نظیر ناسا و ایالتهای مختلف آمریکا، اهمیت برجهای مهاری را بیش از پیش، برملا میسازد. دکل تحت مهار، بیشترین مصرف را در بخش اینترنت دارد و تقریبا تمام سامانههای اینترنتی را پوشش میدهد.

واحدهای تحقیقاتی به این سازههای دکلی، نگاه ویژهای دارند و حتی صنایعی چون پتروشیمی، سخت نیازمند نصب استاندارد دکل مهاری هستند. اینطور که مشخص است، از کاربرد دکل مجهز به اعضای مهاری در صنعت نفت، نمیتوان چشمپوشی کرد. از طرفی نقش برجهای دکلی مهاری در افزایش سرعت اینترنت، قابل انکار نیست. از سوی دیگر هم بدون بهرهگیری از دکل اعضای مهاری، امکان راهاندازی یک برج کوچک مخابراتی بر پشت بام ساختمان، تقریبا محال به نظر میرسد. در حقیقت، هیچ دکلی بهخوبی برج مهاری، شرایط نصب تجهیزات اینترنتی در ارتفاعات بالا را مهیا نمیسازد. بنابراین چنانچه یک واحد خدمات مودم را راهاندازی کردهاید، نصب دکل مهاربند، محدوده تحت پوشش را از پهنای باند اینترنت پرسرعت در کشور برخوردار میسازد. آنهم اینترنت قابل قبولی که هزاران مشترک جدید در روز پیدا کند!
الزامات و بررسیهای اولیه قبل از نصب دکل مهاری
نخستین الزاماتی که در استاندارد نصب دکل مهاری باید مورد توجه قرار بگیرد، همانا ایمنی نیروی نصاب است. لابد این ضربالمثل صنعتی را بسیار شنیدهاید، که نخست ایمنی و در درجه دوم، کار را صورت دهید. قبل از ساخت دکل باید یک برآورد اولیه دقیق در خصوص ملزومات نصب سازه مهاربند، به انجام برسد. ابتدا به ساکن، اینکه برای دکلسازی در چه فصلی از سال قرار داریم؟ مطمئنا نصب دکل در فصول سرد سال، استانداردهای مخصوص به خود را دارد. بتنی که برای صفحه ستون در نظر گرفته میشود، باید مقاومت لازم با اقلیم جغرافیایی مورد نظر را پدیدار بسازد. نصب دکل میبایستی که مطابق با آخرین نسخه از استانداردهای روز دنیا در صنعت دکلسازی، پیش برود. در همین مرحله، محل مناسب برای اجرای چاه ارت و نقاط پیشبینیشده برای نصب صاعقه گیر نیز باید تعیین گردد.
فاصله سیم مهار تا دکل میتواند شالوده پروژه دکلبندی را به تثبیت برساند. علاوه بر این، توجه به کاربری سازه مهاری دکلی، شایان اهمیت است. در بررسیهای اولیه راجع به نصب دکل اینترنتی، حتما تجهیزات وایرلس (اینترنت فاقد سیم) را پیشبینی کنید. همچنین در نظر داشته باشید، که ساخت بیس پلیتها (بیسهای دکل مهاربندی) مطابق با اندازه و شکل سکشنهای دکل، صورت بگیرد.
استانداردهای فونداسیون دکل مهاری
در جهان امروز، استاندارد نصب دکل مهاری در حال پایهریزی قواعد نوینی برای فونداسیونهای مهاربند دکل است. مطابق با فوندانسیونهای مربوط به استاندارد جدید نصب دکل مهاری، هرگز با کابلهای آسیبدیده، دکل را به زمین متصل نسازید. کابل کششی مهار باید در اوضاع نامساعد جوّی، دوام بیاورد و دکل را بهصورت پایدار در مقابل باد و طوفان، برافراشته سازد. اجرای فونداسیون دکل مهاری بهترتیب با 3 روش زمینی، پشتبامی و کاشت بولت امکانپذیر است. دقت به ابعاد مونتاژ در تمام قطعات دکل در تمامی مراحل آییننامه فونداسیون فوق، لازمالاجرا خواهد بود. توجه به نکات زیر در نصب فونداسیون دکل مهاری، کار شما را بهتر راه میاندازد:
- چنانچه پیچومهره خشکه گرید 8 را بکار ببرید، اتصالات موجود در استاندارد نصب دکل مهاری ، تقویت میشوند.
- خوردگی در آهنآلات و یا نبشیهای دکل را با روکش گالوانیزه (علیالخصوص گالوانیزه سرد برای مهارکش)، برطرف سازید.
- بر اساس کاربری سازه دکلی، آهنهایی نظیر ST52، ST44 و یا ST37 را به مصرف برسانید.
- عمق فونداسیون دکل مناسب باشد؛ تا حین نصب، آسیب جدّی به اسکلت برج وارد نیاید.
- پیش از نصب دکل مهاری، شرایط زمین را بسنجید و به نوع خاک محل نصب، توجه داشته باشید.
- بتنریزی فونداسیون در دکل مهار باید با استناد به آییننامه اجرایی بتن آرمه پیش برود.
- جایگذاری بولتها سهم بهسزایی در تثبیت پایه سازه دکلی دارد.
- بتن در فونداسیون دکل، اغلب بین مدت 7 الی 10 روز به مقاومت نهایی خود میرسد.
از چکلیست فوق یادداشت بردارید؛ تا فونداسیون دکل مهاری طبق استاندارد بهخوبی از صفر تا صد اجرا شود.
اجرای سیم مهار طبق استاندارد
مطابق با استاندارد نصب دکل مهاری حفر چالههای فونداسیون، شرایط مناسبی را برای اتصال نقاط سیم بکسل مهاری مهیا میسازد. سیمهای مهاری، دکل را به حالت تعادل میرسانند. در ابتدا، نقاط اتصال سیمهای مهاری روی دکل، مشخص میشود. معمولا سیمهای بکسل مهاری در فواصل ۶ یا ۹ متری از یکدیگر به دکل اتصال مییابند و با ستون سازه، زاویه ۱۲۰ درجه میسازند. عموم مهندسان سازه، زاویه مهار دکل مهاری را مبنای محاسبات دقیق در تعیین مقاومت کششی سازه، قرار دادهاند.
در محاسبات فنی استاندارد دکل مهاری، فاصله دکل تا سیم بکسل مهار را حدود یکسوم از دکل در نظر میگیرند. در مرحله بعد، محاسبات فنی مربوط به مقاومت کششی سیمهای مهاری، محاسبه میگردد. سپس با مهارکش به تنظیم کشش سیم بکسلها در دکل میپردازند. در انتها، دکل از لحاظ انحراف و کجی، بررسی میشود و تدابیر بکری برای پایداری نهایی سازه، صورت میپذیرد.
سیممهار مصرفی در دکل استاندارد مهاری، متشکل از 7 رشته مفتول گالوانیزه گرم است. گام پیچشی این سیمها در بازه 15 الی 17 اتفاق میافتد. رشته سیمهای فوق از مقاومت بالایی پیروی میکنند و نیروهای خارجی را بهطور بالقوه، مهار میسازند.
انتخاب مصالح و جنس تجهیزات مطابق با استاندارد
مقاومت مصالح دکل مهار شده، یکی از مهمترین آیتمهای مندرج در استاندارد نصب دکل مهاری است. انتخاب مصالحی که تعادل دکل را حفظ کنند، بستگی به نوع اقلیم زیستمحیطی دکل دارد. برای ایجاد یک بتنریزی مقاوم در دکل مهاری، هیچگاه نسبت 1 به 3 سیمان مصرفی را فراموش نسازید. استفاده از مصالح مرغوب ولو با مقاومترین سیم کششی، حداکثر پایداری سازه مهاری در دکل را به وجود نمیآورد.
نکات ایمنی هنگام نصب دکل مهاری
نصابان دکل ملزم به رعایت نکات ایمنی مندرج در استاندارد نصب دکل مهاری هستند و چارهای جز استفاده از دستکش برای حمل سکشنها ندارند. همچنین برقکاران دکل، ابزارآلات کنترلی و تجهیزات ایمنی به همراه دارند. نصب دکل بر روی پشت بام از قواعد ایمنی مختص به خود پیروی میکند. دکلبند باید به مصرف تیرآهن قوی در سازه مهاری پشت بام توجه داشته باشد.
جدول استانداردهای مورد استفاده در نصب دکل مهاری
شاید اثرات متقابل چند دکل در فواصل کوتاه بر یکدیگر تنها آیتمی باشد، که استانداردهای جهانی دکلسازی مهاری ، زیاد به آن نپرداخته است، جدول زیر بهطور فشرده، جزئیاتی از استاندارد نصب دکل مهاری را مشخص میسازد:
| تنش تسلیم آهن مصرفی در دکل مهاری | گرید پیچهای مهاربندی | مهارکش استاندارد برای دکلهای 3 وجهی | مهارکش استاندارد برای دکلهای 4 وجهی | استاندارد گالوانیزه سکشنها |
| 3700 الی 5200 نیوتون بر متر مربع | 8.8 | برای دکلهای به ارتفاع 42 متر, عمدتا مهارکش نمره 12 | معمولا مهارکش نمره 14 یا 16 | بهترتیب 80، 100 و 120 میکرون |
سوالات متداول
- مهمترین استانداردهای نصب دکل مهاری کداماند؟ استاندارد ایزو در رأس تأیید کیفی نصب دکل قرار دارد، اما استانداردهایی نظیر ICE 62232، EN 50341-1 و ANSI/TIA 222-G و … اغلب روی دکلهای مخابراتی درج میشوند.
- زاویه مناسب برای نصب سیم مهار دکل چقدر باید باشد؟ وجود یک زاویه 120 درجه بین دکل با هر یک از اقلام سیم مهار، کافی به نظر میرسد.
- فاصله سیم مهار از پایه دکل باید چقدر باشد؟ مهندسان سازه، حد مجاز این فاصله را در استاندارد نصب دکل مهاری با مقدار یکسوم ارتفاع دکل، مشخص کردهاند.
- سیم مهار از چه جنسی باید باشد؟ سیم مهار بکسل عمدتا از جنس رشته سیم قوی (فولاد مقاوم) خواهد بود.








